بحران در صنعت روانکار ایران | حذف احتمالی ۱۰۰ برند روغن موتور خصوصی

فروش ادتیو به تولید‌کنندگان روانکار سهمیه‌بندی شد

نویسنده: علیرضا کافی

کسب و کار‌های خرد در حوزه تولید روانکار‌های خودرویی در آستانه حذف از بازار قرار گرفته‌اند

برآورد‌های نهاد‌های مرتبط با تولید و نظارت بر کیفیت تولید روانکار در چند ماه گذشته حکایت از توقف تولید روغن‌های موتوری توسط نزیدک به ۱۰۰برند بخش خصوصی دارد
. برند‌هایی که اگرچه سهم چندانی در تأمین نیاز بازار روانکار‌های ایران ندارند اما در اشتغال زایی و تأمین نیاز بخش خاصی از بازار تعیین‌کننده‌اند.
به گزارش موتورمگ بازار روغن‌های موتوری و روانکار در ماه‌های اخیر تحت تأثیر عواملی از بیرون و درون کشور قرار گرفته و واحد‌های تولیدی در این حوزه با مشکلات جدی روبرو شده‌اند. بخشی از مشکلات به شرایط کشور بعد از جنگ بر می‌گردد که باعث شده مسیر‌های تجاری مختل شوند و هزینه‌های حمل و نقل و تأمین مواد اولیه بالابروند. از سوی دیگر قطعی مکرر برق در شهرک‌های صنعتی که در برخی مناطق به سه روز درهفته نیز رسیده بود، روند تولید در بسیاری از واحد‌های تولید روانکار را مختل کرد وباعث کاهش بهره وری و افزایش هزینه‌های سربار شد.

در کنار موانع تولید، رکود حاکم بر بازار نیز سبب شد تا میزان فروش شرکت‌های بخش خصوصی به دلیل تفاوت قیمت نسبتاً بالا با محصولات شرکت‌های پالایشگاهی به شدت کاهش یابد.

عدم توانایی شرکت‌های خصوصی در رقابت قیمتی با محصولات پالایشگاهی زمانی بهتر عیان می‌شود که مصرف‌کنندگان درمقابل بالارفتن گاه و بیگاه قیمت روغن‌های پالایشگاهی نیز مقاومت دارند و سرویس خودرو‌های خود را با فاصله زمانی بیشتری انجام می‌دهند.
در چنین شرایطی فروش برای شرکت‌هایی با توان رقابت پایین با غول‌های پالایشگاهی به شدت پایین می‌آید. فروش ادتیو در کشور سهمیه‌بندی شد یکی از مشکلات تولید‌کنندگان خرد در صنعت روانکار کشور، تأمین ادتیو یا همان افزودنی‌های شیمیایی روغن‌های موتوری است.

یکی از بزرگترین واردکننده ادتیو به کشوربه دلیل مشکلات پیش روی واردات این محصول به کشور، فروش خود در بازار را سهمیه‌بندی کرده است تا بتواند پاسخگوی همه مشتریان باشد.

. از جمله مشکلات شرکت‌های واردکننده ادتیو و روغن پایه‌های گروه سه، چهار و پنج به کشور، تغییر نرخ ارز تعهدی است. ثبت سفارش‌هایی که با ارز ۷۰هزار تومانی انجام شده بود اما هنگام ترخیص برای واردکنندگان ۸۵هزار تومان محاسبه شد.

همین افزایش ناگهانی نرخ ارز باعث شده تا قیمت ادتیو‌ها در بازار ناگهان ۱۵درصد افزایش پیدا کند.

در کنار این موضوع روغن‌های پایه وارداتی هم هرهفته با افزایش قیمت‌هایی هرچند جزئی مواجه‌اند که در نهایت فشار مضاعفی را بر تولید‌کنندگانی با پشتوانه ضعیف مالی وارد می‌کند.

افزایش زمانی بین ثبت سفارش ادتیو و روغن پایه وارداتی از دو ماه به بیش از شش ماه نیز بر مشکلات ایجاد شده برای تولید‌کنندگان خرد بی‌تأثیر نبوده است و آن‌ها را با بحران تأمین مواد اولیه مواجه کرده است.

در مجموع، مجموعه این عوامل باعث شده، بسیاری از واحد‌های تولیدی با دشواری‌های جدی در حفظ ثبات تولید و تأمین بازار روبه‌رو شوند و آینده این صنعت در گرو تصمیمات حمایتی و سیاست‌گذاری‌های پایدار دولت و نهاد‌های مرتبط باشد.

خلاصه مطلب:

بازار روانکار‌های خودرویی ایران این روز‌ها با بحرانی بی‌سابقه دست و پنجه نرم می‌کند. نزدیک به ۱۰۰ برند خصوصی تولیدکننده روغن موتور در آستانه حذف از بازار قرار دارند. این بحران ریشه در ترکیبی از مشکلات داخلی و خارجی دارد؛ از قطعی‌های برق و افزایش نرخ ارز گرفته تا سهمیه‌بندی ادتیو‌ها (افزودنی‌های شیمیایی) و رکود شدید تقاضا.

چرا برند‌های خصوصی حذف می‌شوند؟

هرچند این برند‌ها سهم بزرگی در تأمین نیاز کل کشور ندارند، اما در اشتغال‌زایی و پاسخگویی به بخش‌های خاصی از بازار بسیار مؤثر هستند. اختلاف قیمتی با غول‌های پالایشگاهی و ناتوانی در رقابت قیمتی، اصلی‌ترین دلیل حذف این برند‌ها است.

بحران تأمین ادتیو و مواد اولیه
سهمیه‌بندی ادتیو توسط شرکت های مطرح
افزایش ۱۵٪ قیمت ادتیو به دلیل جهش ناگهانی نرخ ارز
افزایش تدریجی قیمت روغن‌های پایه وارداتی
افزایش زمان ترخیص مواد اولیه از ۲ ماه به بیش از ۶ ماه
عوامل تشدید بحران تولید

قطعی‌های مکرر برق در شهرک‌های صنعتی، هزینه بالای حمل‌ونقل، رکود بازار، و کاهش بهره‌وری واحد‌های تولیدی، همگی شرایط را برای کسب‌وکار‌های خرد سخت‌تر کرده‌اند.

آینده صنعت روانکار ایران

حذف ۱۰۰ برند کوچک می‌تواند تنوع محصولات بازار را کاهش دهد و مشاغل زیادی را تهدید کند. آینده این صنعت وابسته به سیاست‌های حمایتی دولت، ثبات نرخ ارز، و تأمین پایدار مواد اولیه خواهد بود.

منبع: موتورمگ